Kennis · Categorie
Regels.
De spelregels verschillen per leeftijdscategorie, en sinds de nieuwe KNHB-opleidingslijn zijn ze flink in beweging. Hier vind je per leeftijd en per spelsituatie wat er geldt, uitgelegd in gewoon Nederlands en altijd terug te voeren op het officiële reglement.
Beginner
Strafbal of strafcorner: wanneer krijg je wat
Een overtreding van een verdediger in de eigen cirkel levert minstens een strafcorner op, ook zonder opzet. Het wordt een strafbal op twee gelijkwaardige gronden: als de overtreding een waarschijnlijk doelpunt voorkomt (opzet niet vereist), of als een verdediger opzettelijk een tegenstander aanpakt die de bal heeft of kan spelen (geen doelkans vereist). Buiten de cirkel, binnen de 23 meter, geldt alleen bij opzet een strafcorner. Zo staat het in het KNHB Spelreglement Veldhockey vanaf 1 augustus 2026. Hieronder zet ik beide spelstraffen naast elkaar: toekenning, uitvoering en de mythes.
Daan Veldkamp
Keeperregels in het hockey: wat mag een keeper wel en niet?
In de eigen cirkel mag een hockeykeeper de bal spelen met stick, legguards, hand of elk ander lichaamsdeel, zolang de stick in de hand blijft. Buiten de cirkel telt alleen de stick, en buiten het eigen 23-metergebied doet hij niet mee aan het spel, behalve om zelf een strafbal te nemen. Sinds 1 augustus 2019 (de KNHB-ingangsdatum) is het bovendien simpel: een team speelt met een volledig uitgeruste keeper of met 11 veldspelers, iets ertussenin bestaat niet meer. Dit artikel zet alle keeperregels op een rij, van cirkel tot strafcorner, strafbal, kaarten, zaal en jeugd.
Daan Veldkamp
Kaarten en tijdstraffen in het hockey: groen, geel en rood uitgelegd
Een groene kaart kost je op het veld 2 speelminuten, een gele minimaal 5 en in de praktijk 5 of 10 minuten, en een rode kaart betekent het einde van je wedstrijd. In de zaal zijn de straffen korter: groen 1 minuut, geel 2 of 4 minuten. In alle gevallen speelt je team tijdens de straftijd met een speler minder. Dit artikel legt uit wie de tijd bijhoudt, waar je je straf uitzit, hoe het zit met kaarten voor de aanvoerder, de keeper en de coach, en wat er na een rode kaart echt volgt, op basis van het KNHB Spelreglement Veldhockey vanaf 1 augustus 2026.
Daan Veldkamp
De 5-meterregel bij een vrije slag in de 23 meter, zo werkt hij
Nee, bij een aanvallende vrije slag binnen het 23-metergebied mag de bal niet direct de cirkel in. De bal moet eerst minimaal 5 meter zijn verplaatst, niet per se in een richting, of zijn aangeraakt door een speler van de verdedigende partij. Een tikje van een medeaanvaller telt niet mee; dat is zo sinds de FIH-aanpassing van 16 februari 2016. Hetzelfde regime geldt voor de inslag en de lange corner in de 23 meter. Dit artikel ontleedt de regel stap voor stap, op basis van het KNHB Spelreglement Veldhockey vanaf 1 augustus 2026.
Daan Veldkamp
De hoge bal in hockey: zo werkt de regel nu (en zo was het vroeger)
Bij een neerkomende hoge bal geef je 5 meter ruimte aan de tegenstander die de bal aanneemt, tot die speler de bal heeft aangeraakt. Na dat eerste balcontact is het vrij spel, maar alleen voor wie op dat moment ook echt op 5 meter stond. Zo staat het in het KNHB Spelreglement Veldhockey vanaf 1 augustus 2026; de FIH nam dezelfde regel per 1 maart 2026 internationaal over. Hier lees je hoe de regel precies werkt, wanneer een hoge bal gevaarlijk is en hoe de regel er vroeger uitzag.
Daan Veldkamp
Spelregels 9 tegen 9 hockey (O11): veld, speelduur en corners
Bij O11 spelen teams 9 tegen 9, met keeper, op een driekwart veld van ongeveer 69 meter lang. Een wedstrijd duurt vier kwarten van 17,5 minuut, er gelden de standaard elftalregels inclusief de strafcorner, en twee bevoegde scheidsrechters fluiten actief. O11 is bovendien de eerste categorie met een gepubliceerde ranglijst. Vanaf seizoen 2026-2027 geldt deze vorm voor alle verenigingen. Hieronder loop je alle regels langs, met de verschillen ten opzichte van O10 en het 11-tal in twee overzichtstabellen.
Daan Veldkamp
Spelregels 11 tegen 11 hockey (O12): heel veld, alle regels erbij
Bij O12 speel je 11 tegen 11 op een heel veld van 91,40 bij 55 meter, met een echte cirkel van 14,63 meter en vier kwarten van 17,5 minuut. Er gelden de standaard spelregels uit het KNHB Spelreglement veld: strafcorner, strafbal, kaarten en tijdstraffen, de hogebalregels en de 5-meterregel. De regels zelf zijn gelijk aan die van O11, alleen het veld is groter en er staan twee spelers per team meer in. Hieronder loop je alles langs, met een vergelijking met O11.
Daan Veldkamp
Van O11 naar O12: van negen tegen negen naar het 11-tal
De stap van O11 naar O12 is bewust de kleinste stap in het jeugdhockey geworden. De spelregels veranderen niet, de speelduur blijft 4 x 17,5 minuut en er mogen nog steeds 16 spelers op het formulier. Wat verandert is de ruimte: van een driekwart veld van ongeveer 69 meter naar een heel veld van 91,40 bij 55 meter, met twee veldspelers per team erbij en vaste belijning in plaats van markers. Precies daarvoor is de O11 bedacht.
Linde de Wit
Van O9 naar O10: van zes tegen zes naar acht tegen acht op een half veld
Bij de stap van O9 naar O10 gaat je kind van zes tegen zes naar acht tegen acht, en van een veld van ongeveer 43 bij 25 meter naar een half veld van ongeveer 55 bij 43 meter. Het 10-metergebied wordt een echte cirkel, de afstandsregel gaat van 3 naar 5 meter, en er komen een strafbal en de beroemde O10-shoot-out bij. De plankgoal blijft, er is nog steeds geen strafcorner en nog steeds geen ranglijst. Voor het eerst lopen er twee speelbegeleiders in het veld mee.
Linde de Wit
Van O8 naar O9: van drie tegen drie naar zes tegen zes met keeper
De stap van O8 naar O9 is voor je kind de eerste keer dat hockey op hockey gaat lijken: van drie tegen drie zonder keeper naar zes tegen zes met keeper, van drie doeltjes van pionnen naar een plankgoal, en van een veldje van 25 meter naar een veld van ruim 40 meter. Er komen ook regels bij: een lange corner, een shoot-out en het verbod om de bal met de voet of de bolle kant te raken. Er blijft veel gelijk: 3 meter afstand, een speelbegeleider en geen ranglijst.
Linde de Wit
Spelregels 3 tegen 3 hockey (O7 en O8): drie doeltjes en geen keeper
Bij O7 en O8 spelen kinderen 3 tegen 3 zonder keeper op een veldje van ongeveer 25 bij 23 meter, met drie doeltjes van pionnen aan elke kant. O7 speelt twee keer 15 minuten, O8 twee keer 20 minuten. Er is geen keeper, geen corner en geen straf in het doelgebied, en de bal mag zelfs met de voet of de bolle kant geraakt worden. Een speelbegeleider houdt de fluit zoveel mogelijk in de zak. Dit is bewust de eenvoudigste vorm die het jeugdhockey kent.
Daan Veldkamp
Spelregels 6 tegen 6 hockey (O9): het 10-metergebied en de shoot-out
Bij O9 spelen teams 6 tegen 6 inclusief keeper op een veld van ongeveer 43 bij 25 meter, met een plankgoal en een 10-metergebied in plaats van een cirkel. Een wedstrijd duurt twee keer 25 minuten. Bij elke hervatting geldt 3 meter afstand, de bal mag niet boven kniehoogte en er is geen strafcorner: alleen een shoot-out als een duidelijk doelpunt wordt voorkomen. Een speelbegeleider naast het veld begeleidt het spel en fluit alleen om het spel te bevorderen.
Daan Veldkamp
Spelregels 8 tegen 8 hockey (O10): half veld, shoot-out en plankhoogte
Bij O10 spelen teams 8 tegen 8 inclusief keeper op een half veld van ongeveer 55 bij 43 meter, met een plankgoal. Een wedstrijd duurt twee keer 30 minuten met vijf minuten rust. De strafcorner bestaat hier niet: bij een verdedigende overtreding in de cirkel volgt een shoot-out vanaf de middenlijn. Twee speelbegeleiders lopen in het veld mee en de uitslagen worden wel bijgehouden, maar niet gepubliceerd. Hieronder staan alle O10-speelregels op een rij, plus de verschillen met O9 en O11.
Daan Veldkamp
Herijking opleidingslijn jeugdhockey: uitleg voor ouders
De KNHB heeft de opleidingslijn van het jeugdhockey herijkt: de oude O12-categorie is gesplitst in twee jaarlagen. O11 speelt 9 tegen 9 op een driekwart veld, O12 speelt 11 tegen 11 op een heel veld. Na een overgangsjaar geldt die nieuwe opbouw vanaf seizoen 2026-2027 bij alle verenigingen. In dit artikel lees je hoe de complete ladder van O7 tot en met O12 eruitziet, wat er verandert voor welk kind, waarom de KNHB deze stap zette en wat je er als ouder in seizoen 2026-2027 concreet van merkt.
Linde de Wit
Dispensatie in het jeugdhockey: zo werkt het
Dispensatie is formele toestemming van de KNHB om een speler in een lagere leeftijdscategorie te laten uitkomen dan de peildatum voorschrijft. Niet de ouders maar de club vraagt dit aan, via HockeyWeerelt bij de competitieleiding van het district. Er zijn precies twee geldige gronden: medische redenen, met verplichte medische verklaring, of het ontbreken van een passend team. Bij klasgenoten willen spelen is expliciet geen geldige reden. Een dispensatie geldt een seizoen, is gebonden aan een team en per team wegen maximaal drie dispensatiespelers mee in de beoordeling.
Daan Veldkamp
Leeftijdsindeling en peildatum bij hockey: zo werkt het
De peildatum in het hockey is 1 oktober: de leeftijd van je kind op 30 september bepaalt in welke leeftijdscategorie het dat hele seizoen valt, van O7 tot en met de senioren. Dat staat in het KNHB Bondsreglement 2025, artikel 3.1 en 3.1.1. Voor seizoen 2026-2027 betekent dit bijvoorbeeld dat een O12-speler geboren is tussen 1 oktober 2014 en 30 september 2015. In dit artikel vind je de volledige geboortejaartabel, lees je waarom de grens op 1 oktober ligt en zie je wat de regels zijn rond hoger of lager spelen dan je eigen categorie.
Linde de Wit
Zaalhockey-spelregels: dit is anders dan op het veld
Zaalhockey speel je met zes spelers per team, inclusief keeper, en alleen met de push: elke vorm van slaan is verboden, ook de schuifslag. De bal blijft op de vloer behalve bij een schot op doel, de balken langs de zijkanten horen bij het spel en tegenstanders staan bij elke hervatting op 3 meter. Kaarten zijn korter dan op het veld: groen 1 minuut, geel 2 of 4 minuten. Dit overzicht volgt het KNHB Spelreglement Zaalhockey vanaf november 2025 en zet de verschillen met het veld op een rij.
Daan Veldkamp
Van O10 naar O11: dit verandert er voor je kind op het hockeyveld
De stap van O10 naar O11 is de grootste overgang in het jeugdhockey: je kind gaat van een achttal op een half veld naar negen tegen negen op een driekwart veld, met voor het eerst een ranglijst, een strafcorner en echte scheidsrechters. Toch is deze tussenstap juist ontworpen om de sprong naar het grote veld kleiner te maken: er verandert veel, maar alles is erop gericht dat je kind méér hockeyt.
Linde de Wit
Gevorderd
Meer kennis
Tactiek
Presses, cornervarianten, opstellingen: hoe teams verdedigen, aanvallen en omschakelen.
Coaching
Trainingen opbouwen, spelers laten groeien en rust houden langs de lijn.
Materiaal
Sticks kiezen op speelstijl, lengte en niveau, met koopgidsen op basis van actuele prijzen.
Blessures
Preventie, herstel en verstandig omgaan met veelvoorkomende hockeyblessures.